Antykoncepcja hormonalna - jej zalety i wady

Elżbieta Gwóźdź

  Autor:
Opublikowane w Zdrowie i psychologia / Seks i związki

Antykoncepcja hormonalna - jej zalety i wady

Antykoncepcja hormonalna jest bardzo popularną i jednocześnie najskuteczniejszą metodą zapobiegania ciąży. Jej stosowanie przynosi jednak zarówno korzyści, jak i pewne straty. 

Wybór antykoncepcji hormonalnej to dość poważny krok i oczywiście musi być skonsultowany z ginekologiem. To lekarz decyduje, czy pacjentka może przyjmować taką antykoncepcję, a jeśli tak, to w jakiej formie. Przed wizytą warto jednak zapoznać się z jej wadami i zaletami.  

Zacznijmy od korzyści płynących ze stosowania tej właśnie metody. Niewątpliwie najważniejszą jest skuteczna ochrona przed niechcianą ciążą. Poziom skuteczności wynosi tu od 0,1 do 1,2 w skali Pearla, w zależności od stosowanego środka. Dla porównania, skuteczność antykoncepcji mechanicznej, na przykład w formie prezerwatywy, wynosi już 2 – 15 w skali Pearla, co oznacza, że na sto par, w ciągu roku 2 – 15 zachodzi w ciążę.    

Rozróżniamy kilka rodzajów antykoncepcji hormonalnej. Najbardziej rozpowszechnioną jest pigułka antykoncepcyjna. Swoje zwolenniczki mają też plaster oraz zastrzyk antykoncepcyjny. Najskuteczniejsza zaś jest antykoncepcja w postaci implantu.    

Wady oraz zalety każdej z nich należy rozpatrywać z osobna, chociaż ich działanie opiera się na tych samych zasadach. Stąd też szereg skutków ubocznych, jak i korzyści jest wspólny wszystkim tym metodom. Środki hormonalne mogą być dwu- lub jednoskładnikowe (estrogen i progestagen lub sam progestagen). Wprowadzenie ich do organizmu powoduje z reguły te same efekty: zahamowanie jajeczkowania, zagęszczenie śluzu szyjkowego czy zmiany w błonie śluzowej macicy, uniemożliwiające zagnieżdżenie się zapłodnionej komórki jajowej.    

Poza skuteczną ochroną przed ciążą, środki hormonalne dodatkowo łagodzą zespół napięcia przedmiesiączkowego, zwykle pozwalają kontrolować pojawienie się krwawienia oraz obniżają ryzyko wystąpienia niektórych chorób narządów rozrodczych i chorób trzustki.    

Co zaś tyczy się wad – wzrasta prawdopodobieństwo pojawienia się nadciśnienia tętniczego, chorób układu krążenia, zaburzeń krzepliwości krwi, zaburzeń w funkcjonowaniu wątroby. Poza tym częste dolegliwości to zwiększenie masy ciała, plamienia, obniżenie libido, pogorszenie nastroju, grzybica pochwy, nudności, bóle brzucha, drażliwość piersi. Antykoncepcja hormonalna może się też okazać mało skuteczna wśród kobiet otyłych i palących.

 

Rozpatrzmy po kolei "za" i "przeciw” stosowania każdej metody:


pointPigułka antykoncepcyjna. Najpopularniejszy rodzaj antykoncepcji hormonalnej. W porównaniu do pozostałych jest jednak dość wymagający.    

Zalety

Niewątpliwą korzyścią płynącą ze stosowania tabletek jest zmniejszenie się dolegliwości występujących w związku z menstruacją. Chodzi tu zarówno o mniej obfite i bolesne krwawienia, złagodzenie PMS oraz regulację cyklu, służącą przesunięciu krwawienia.

Wady

Zażywanie tabletek hormonalnych należy mieć pod dość ścisłą kontrolą. Tabletkę trzeba bowiem przyjmować codziennie, najczęściej przez 21 dni, możliwie o tej samej porze. Zapomnienie się skutkuje koniecznością dodatkowego zabezpieczenia podczas stosunku przez następny tydzień. Długotrwałe stosowanie tej metody negatywnie wpływa szczególnie na wątrobę. Przyjmowania tabletek nie należy zaczynać zaraz po porodzie - muszą minąć co najmniej 2-3 cykle menstruacyjne. Także kilka miesięcy po dłuższej antykoncepcji może trwać przywrócenie normalnego procesu wytwarzania komórki jajowej, by ciąża znów była możliwa.    


pointPlaster antykoncepcyjny. Podobnie jak pigułka, uwalnia do naszego organizmu estrogen i progestagen. Z tą oczywistą różnicą, że hormony trafiają do krwi poprzez skórę.    

Zalety

Dzięki temu, że hormony są wchłaniane przez skórę, ta forma antykoncepcji hormonalnej nie obciąża wątroby (co nie zmienia jednak faktu, że wzrasta ryzyko zaburzeń czynności wątroby, podobnie, jak zwiększa się ryzyko nadciśnienia czy chorób układu krążenia). Plaster antykoncepcyjny wymienia się co tydzień, co jest dużym ułatwieniem, w porównaniu do przyjmowania pigułek, którego trzeba pilnować codziennie.    

Wady   

Mimo że korzystanie z plastra oszczędzi nieco wątrobę i żołądek, może z kolei źle wpłynąć na skórę – niewykluczona jest reakcja alergiczna. Ponadto, plastra nie przyklejamy w miejsce podrażnione ani potraktowane uprzednio kosmetykami – balsamem, kremem czy oliwką. Musimy więc z głową wybrać miejsce dla plastra i odpowiednio je przygotować. Niestety, nawet, kiedy już to zrobimy, nie otrzymamy gwarancji, że plaster się nie odklei.    


pointZastrzyk antykoncepcyjny. W podawanym raz na kwartał zastrzyku, aplikujemy do organizmu jedynie progestagen. To z pewnością zaleta z punktu widzenia kobiet, które nie mogą pozwolić sobie na zwiększoną dawkę estrogenu. Jakie inne korzyści wiążą się ze stosowaniem tej metody?   

Zalety   

Zastrzyk hormonalny działa natychmiastowo. Ponieważ nie hamuje laktacji (wręcz przeciwnie – najpopularniejszą wstrzykiwaną substancją jest octan medroksyprogesteronu, który zwiększa ilość produkowanego pokarmu), jest doskonałą alternatywą dla świeżo upieczonych mam, które chcą się zabezpieczyć niedługo po porodzie. W ten sposób matki karmiące piersią mogą przyjąć zastrzyk w 6 tygodniu po urodzeniu dziecka, natomiast kobiety niekarmiące, gdy minie 5 dni. Ogromną zaletą zastrzyku jest częstotliwość jego przyjmowania – co trzy miesiące.    

Wady   

Zastrzyk hormonalny ma bardzo wydłużone działanie. Dzięki temu wystarczy wykonywać iniekcję zaledwie raz na kwartał. Nie trudno się jednak domyślić, że także efekty uboczne i wszelkie działania niepożądane będą utrzymywały się miesiącami, co może okazać się sporą uciążliwością. Wszak do najczęściej występujących dolegliwości zaliczyć trzeba tutaj: nieregularne, a często też obfite krwawienia, po dłuższym czasie przyjmowania zanik miesiączki, bóle głowy i brzucha, drażliwość piersi, wzrost wagi ciała, a także obniżenie nastroju, prowadzące nawet do depresji. Z tego samego powodu, kobiety pragnące zajść w ciążę, muszą czekać na tę możliwość około 9 miesięcy po odstawieniu zastrzyku.  Ponadto, każdorazowa iniekcja wymaga ustalenia wizyty lekarskiej, na której sam lekarz lub pielęgniarka będą mogli zrobić zastrzyk, gdyż jego samodzielne, nieprawidłowe wykonanie może być bolesne.    


pointPierścień dopochwowy. Zasady oraz schemat jego działania jest niemal identyczny, jak w przypadku pigułki hormonalnej lub plastra. Z pierścienia wchłaniane są estrogen i progestagen. Pierścień wkłada się do pochwy na 3 tygodnie, następnie wyjmuje się go na 7 dni i wkłada nowy, także na 3 tygodnie. Można pominąć 7-dniową przerwę, jeśli chce się uniknąć krwawienia z odstawienia.    

Zalety   

Pierścień wyjmuje się z pochwy dopiero po 3 tygodniach. Można zrezygnować z 7-dniowej przerwy.   

Wady   

Kobieta musi kontrolować obecność pierścienia w pochwie, ponieważ może on wypaść. Jeśli jest poza pochwą więcej, niż 3 godziny, konieczne jest wprowadzenie dodatkowej antykoncepcji na kolejne 7 dni. Możliwe jest odczuwanie pewnego dyskomfortu podczas stosunku. Dodatkowo, poza standardowymi dolegliwościami oraz narażeniem na choroby powiązane ze stosowaniem hormonalnej antykoncepcji, istnieje większe ryzyko wystąpienia zapalenia pochwy, zapalenia szyjki macicy czy zakażenia układu moczowego.


pointImplant hormonalny. Implant ten jest wszczepiany pod skórę ramienia. Podobnie jak zastrzyk, uwalnia jedynie progestagen. W zależności od wybranego implantu, działanie trwa od pół roku do 5 lat.    

Zalety   

Kobiety mogą zacząć stosowanie implantu zaraz po porodzie. Nie ma on wpływu na laktację. W przeciwieństwie jednak do zastrzyku hormonalnego, działanie implantu kończy się wraz z usunięciem go spod skóry. Stąd, od razu potem można planować ciążę, a antykoncepcja nie ma żadnego wpływu na potencjalną liczbę ciąż i ich przebieg.    

Wady   

Poza dolegliwościami charakterystycznymi dla antykoncepcji hormonalnej, wypada jako wadę wymienić odczuwanie bólu podczas chirurgicznego wszczepiania i usuwania implantu. Zniechęcający może być też koszt takiej antykoncepcji. Cena implantu oraz jego wszczepienia może dojść nawet do ponad 1000 złotych. 

Tagi (8): , , , , , , ,
Oceń artykuł
Słaby  
Dobry
Ocena: 2.11/5 (44 ocen)

Podobne artykuły

Pytania i odpowiedzi

a
a
a
a
a

Komentarze


Podaj trzecią, czwartą i siódmą literę z nazwy naszego serwisu:*
* Pola wymagane.


Komentowany artykuł:
Antykoncepcja hormonalna - jej zalety i wady:
Moja mama mi odradzała pigułkę, bo obciąża wątrobę, serce, może przyczynić się do rozwoju choroby zatorowo-zakrzepowej, itp. Mnie to nie przeraziło bo ginekolog polecił mi abym osłonowo przyjmowała harmonellę i wszystko będzie w porządku. Korzystnie wpływa również na włosy, skórę i paznokcie więc jestem podwójnie zadowolona.
zapewne jedną z gównych zalet antykoncepcji hormonalnej jest wygoda jej stosowania, i skuteczność, natomiast wady to skutki uboczne jej stosowania, dlatego mój ginekolog zalecił mi stosować jako osłonę harmonellę, chroni przede wszystkim wątrobę i serce, ale także ma wiele innych pozytywnych działań, np dzięki zawartości chromu wspomaga przemianę materii co pomaga utrzymać prawidłową wagę, a to dla mnie akurat ważne